Home > Neuropathie > Diabetes (suikerziekte) en neuropathie > Inzicht in neuropathie door diabetes patienten

Inzicht in neuropathie door diabetes patienten

In opdracht van Pfizer heeft TNS NIPO een onderzoek uitgevoerd over neuropathische pijn onder diabetespatiënten, ook wel diabetische neuropathie genoemd. Doel van het onderzoek was om de bekendheid en ernst van de pijnklachten behorende bij neuropathische pijn bij deze omvangrijke patiëntengroep in kaart te brengen. Aanleiding van dit onderzoek is het vermoeden dat bij deze groeiende patiëntengroep sprake is van een grote mate van onbekendheid over neuropathische pijn. In totaal werkten 979 diabetici aan het onderzoek mee, waarvan 285 type I en 694 type II patiënten. Het onderzoek heeft plaatsgevonden in januari 2006. Hier het resultaat dat op het net ook als PDF verkrijgbaar is.

Neuropathische pijn bij diabetespatiënten

Neuropathische pijn, in de volksmond ook wel zenuwpijn genoemd, is een pijn die wordt veroorzaakt door een beschadigde of niet goed functionerende zenuw. Deze pijn bevindt zich vaak in één gedeelte of enkele plekken van het lichaam, bijvoorbeeld in de rug, in de voeten of in de ledematen. Neuropathische pijn kenmerkt zich door heftige pijnscheuten die vaak borend of scherp zijn. De pijn kan continu zijn of opkomen na aanraking ofbeweging. Vaak treedt dit op samen met een branderig of prikkelend gevoel. 

1            De behandeling van diabetes

Type II diabetici vooral behandeld door huisarts, type I door internist

Momenteel zijn er in Nederland circa 600.000 gediagnotiseerde diabetespatiënten. Type I diabetici staan over het algemeen bij de internist onder behandeling voor hun diabetes (88%) en worden hiervoor meestal niet door de huisarts behandeld (9%). Kijkend naar diabetespatiënten met type II ontstaat een ander beeld. Ruim de helft staat onder behandeling van de huisarts (56%), 37% wordt voor de diabetes behandeld door een internist. Veel dorst hebben (54%), veel moeten plassen (45%) vermoeidheid (42%) en afvallen (22%) worden het meest frequent genoemd als een aanleiding om een bezoek te brengen aan de arts die destijds de diagnose stelde.

Ruim de helft van de diabetespatiënten ondervindtdagelijks beperkingen van diabetes

De meest spontaan genoemde klacht die men ondervindt vandiabetes is vermoeidheid (26%). Ruim de helft van de diabetespatiënten ervaart beperkingen in het dagelijks leven als gevolg van diabetes. Beperkingengerelateerd aan voeding (of “het eten”) worden het meest genoemd (24%). 2            Bekendheidneuropathische pijn bij diabetespatiënten

Ruim de helft van de diabetespatiënten heeft nog nooit gehoord van neuropathische pijn

Neuropathische pijn is zeker nog niet in grote mate bekend: ruim de helft van de diabetespatiënten heeft (waarschijnlijk) nog nooit iets gezien, gelezen of gehoord over neuropathische pijn (53%). Het begrip zenuwpijn is beter bekend bij diabetespatiënten: tweederde heeft (waarschijnlijk) weleens iets gelezen, gehoord of gezien over zenuwpijn (67%). In totaal heeft 69%van de diabetespatiënten heeft wel eens gehoord van de term zenuwpijn en/ofneuropathische pijn.

Wat neuropathische pijn precies inhoudt, is dus bij weinig diabetespatiënten goed bekend: een groot deel kan geen omschrijving geven van wat zenuwpijn/neuropathische pijn precies is (22%).

 Kennis over samenhang diabetes en (pijn)klachten is redelijk

Diabetici die lijden aan (pijn)klachten zijn er over hetalgemeen wel redelijk van op de hoogte dat hun (pijn)klachten samenhangen met diabetes. Bij de klachten overgevoeligheid voor kou (53%), de sensatie van miertjes die over de huid lopen (54%) en overgevoeligheid voor hitte (59%) is dit het meest vaak niet het geval. Dat de klachten samenhangen met diabetes, is over het algemeen beter bekend bij type I patiënten dan bij type II patiënten.

3            Invloed van pijnklachten op het dagelijks leven

 Tweederde van de diabetespatiënten heeft last van(pijn)klachten

Twee van de drie diabetespatiënten geven aan last te hebben van één of meerdere (pijn)klachten (66%). Meer dan een kwart van de patiëntenheeft last van hinderlijke tintelingen (30%), jeuk (28%)en/of een gevoel van koude voeten en benen (26%). Eén op de zes patiëntenervaart pijn (16%). En meer dan één op de tien patiënten ervaart (ook)(ondraaglijke) pijnen in de voeten (10%) en/of de benen (15%) ’s nachts. Dit zijn allemaal symptomen van neuropathische pijn.

 De klachten pijn en ondraaglijke pijn in de benen geven vaak (zeer) ernstige hinder

Van de patiënten die pijn ervaren,heeft 69% er dagelijks last van. Meer dan de helft van deze patiënten voelt een(zeer) ernstige vorm van pijn (53%). Van de patiënten die (ondraaglijke) pijnin de benen ’s nachts ervaren, ervaart meer dan eenderde dit dagelijks (36%).Bijna drievijfde heeft er in (zeer) ernstige mate last van (59%).

Invloed pijnklachten op dagelijks leven bij helft vande patiënten (zeer) hoog

Maar liefst 49% zegt dat de (pijn)klachten het dagelijksleven (zeer) beïnvloeden. Kijkend naar diverse aspecten zijn enkele verschillente constateren. Vooral op slaap en op de stemming hebben (pijn)klachten veelnegatieve invloed (respectievelijk 48% en 46% veel negatieve invloed). Minder negatieve invloed ervaart men vooral bij de relatie met de familie (75% weinignegatieve invloed).

4            Behandelingvan neuropathische pijn

 Zeven op de tien diabetici bespreken (pijn)klachtenmet behandelaar

Gemiddeld zeven van de tien diabetespatiënten met (pijn)klachtenbespreken deze klachten met de eerste zorgverlener/ behandelaar: dit is metname bij patiënten die onder behandeling staan bij een endocrinoloog (75%) ofbij een internist (71%) het geval.

De rol van de huisarts en de diabetesverpleegkundige blijktvoor patiënten met neuropathische pijn ook erg belangrijk: 55% van de patiëntenbespreekt zijn (pijn)klachten (tevens) met de huisarts en 44% met de diabetes verpleegkundige.

Patiënten die bij de huisarts onder behandeling staan,noemen vooral het feit dat ze geen verband tussen de klachten en diabetes hebben gelegd als reden van het feit dat de klachten niet ter sprake zijngekomen (32%).

 Negen van de tien keer begint de patiënt zelf het gesprek over de pijnklachten

In ongeveer negen van de tien gevallen begint de diabetes patiënt zelf het gesprek over de (pijn)klachten met de internist (90%)en huisarts (88%). Over het algemeen vinden diabetespatiënten dat debehandelaar/zorgverlener deze klachten serieus neemt.

Slechts de helft van de diabetespatiënten die klachten heeften daarover gesproken heeft met een behandelaar/zorgverlener, heeft uitleg gekregen over hoe de (pijn)klachten ontstaan. Daarbij wordt door de behandelaarmet name gekeken naar de vaatproblematiek: de omschrijving ‘slechte doorbloeding/bloedsomloop’ wordt het meest frequent gegeven als uitleg van de (pijn)klachten(16%).

 Merendeel diabetici wordt niet behandeld voorpijnklachten

Het merendeel van de diabetespatiënten wordt niet metmedicijnen behandeld voor de (pijn)klachten die zij hebben (80%). Als men wel wordt behandeld, is dit meestal met paracetamol (30%), ontstekingsremmers(NSAID’s) (25%) en crèmes (24%). Eén op de tien heeft geen idee met welkemedicijnen zij momenteel worden behandeld (9%). Drie op de tien diabetespatiëntenmet klachten doen zelf helemaal niets (extra) om deze (pijn)klachten teverminderen (30%).

Ruim de helft van de diabetespatiënten die medicatie voorhun (pijn)klachten gebruikt, geeft aan er geen problemen mee te hebben de restvan hun leven medicatie voor de klachten te moeten slikken (53%). 45% geeft aanhier wel moeite mee te hebben. 77% geeft aan het (grotendeels) oneens te zijnmet de stelling ‘Ik vergeet wel eens mijn pijnmedicatie in te nemen’. De eigentherapietrouw wordt dus hoog ingeschat.

 Een kwart van de patiënten met pijnklachten ervaart niet voldoende begrip van de omgeving

Een kwart van de diabetici met pijnklachten hebben hetgevoel dat mensen in hun omgeving geen begrip hebben voor hun pijnklachten(26%). Zeven van de tien diabetespatiënten hebben wel het gevoel dat hunomgeving de (pijn)klachten die zij ervaren (heel) serieus neemt (64%).

Commentaar

Het is te bizar voor woorden dat zo weinig patienten iets weten over neuropathische pijn, terwijl het zo veel voorkomt, en dat zo weinig patienten adequaat behandeld worden. De uitslag van deze enquete is nog ernstiger dan dat wij in onze praktijk merken. Er is dus nog heel veel ruimte voor verbetering!

Versie oktober 2009; Auteurs: Prof.dr. Jan M. Keppel Hesselink en Drs David J. Kopsky, artsen

Gerelateerde artikelen