Home > Behandelingen > Naald-electrostimulatie (PENS) > Naalden bij neuropathie

Naalden bij neuropathie

Neuropathie is een lastige aandoening, waar we vaak de oorzaak niet van kennen. Vooral lange zenuwen raken aangedaan. Het resultaat is stoornissen in de geleiding. De patient merkt dat doordat er minder gevoel is, meestal aan de voeten. Ook kan er een kriebelen gevoeld worden, en soms vervelende, branderige pijn. Die pijn wordt dan neuropatische pijn genoemd. Er zijn wel enkele pijnstillers die dan gegeven kunnen worden, zoals Lyrica en stoffen tegen depressie. Maar de pijn is niet makkelijk te behandelen, en het is goed als er extra mogelijkheden zijn. Bij neuropathie, veroorzaakt door diabetes waren er al vanaf 1995 aanwijzingen dat behandeling met naalden zinvol kan zijn. In 1998 ontdekte men dat er minder medicatie nodig was als er ook een naaldbehandeling ingezet werd bij pijnlijke neuropathie. In 2007 kwam de doorbraak! En inmiddels werken in de VS vele anesthesisten met naaldelectroden waar soms electriciteit door geleid wordt om het effect te vergroten.

Naalden bij neuropathie

In 1995 werd dus voor het eerst gesuggereerd dat naalden bij pijnijke diabetische neuropathie klinisch zinvol was. Enkele jaren later verscheen weer een kleine positieve studie. [1]

In 2007 is voor het eerst objectief bewijs geleverd dat het door de huid prikken met naalden de geleidingssnelheid van de zenuwen positief beïnvloedt.[2] Dit is een belangrijke wetenschappelijke doorbraak. Omdat nu voor het eerst heel duidelijk gemeten is dat deze behandeling de zenuwen ook daadwerkelijk ondersteunt en de werking ervan verbetert.

Er werden twee groepen patienten onderzocht, 26 patienten kregen de beste klinische zorg die mogelijk was, en 21 kregen dat ook, maar daar bovenop een naaldbehandeling. En heel simpel, een serie van 10 behandelingen. Er werden duidelijke significante verbeteringen gevonden, zowel voor de objectieve zenuwgeleidingsmetingen, als voor de subjectieve klachten.

Dit is de eerste studie die aantoont dat naalden zowel objectieve als subjectieve verbeteringen geeft bij patienten met een neuropathie. En de effecten hielden maandenlang aan.

In de woorden van de onderzoekers:

"Our study shows that acupuncture treatment of polyneuropathy results in a significant improvement of Nerve Conduction Study (NCS) of the sural nerve when compared with the control group."

en

"Even more importantly the improvement of NCS was fully correlated with a subjective improvement of symptoms"

De onderzoekers durven echt uitspraken te doen! Dit zijn natuurlijk twee wetenschappelijke uitspraken. Maar in de samenvatting van hun onderzoek waren ze ook erg duidelijk:

  1. de naaldbehandeling is een effectieve alternatieve behandeling,
  2. het effect blijft maanden aanhouden,
  3. de meeste patienten reageren positief,
  4. het is een goedkope behandeling,
  5. het is een pijnloze behandeling die vrij van bijwerkingen is,
  6. het zou wel eens een zinvolle behandeling kunnen zijn voor patienten die niet meer op medicatie reageren en die uitgedokterd zijn!

Hier hoeven we niets meer aan toe te voegen.

Ook uit andere studies lijkt een naaldbehandeling een positief effect te hebben op de neuropathie bij diabetes. Een studiegroep van 90 patienten werd verdeeld over 3 groepen: Chineze naaldmethode, de polsenkel naaldmethode en reguliere behandeling.[3] De naaldtherpieen hadden duidelijk meer effect dan de reguliere behandeling, welke bestond uit het toedienen van vitamine B1 en B12 injecties. Een andere kleine studie (7 patienten) naar diabetische neuropathie suggereerde dat het uitmaakt welke vorm van het prikken met wordt ingezet.[4] Het lijkt dus erop dat het uitmaakt wat voor naaldtechniek gebruikt wordt, net als in een andere pijnstudie bleek de Japanse methode effectiever te zijn dan de Chinese.[5] Ook lijkt acupunctuur het effect van medicatie te versterken. In een beschrijving van een aantal cases met diabetische neuropathie bleek het pijnstillend effect meer toe te nemen na acupunctuur naast een serotonine re-uptake inhibitor.[6]

Plasticiteit

Een van de aandoeningen die lijkt op een neuropathie is het zogenaamde carpale tunnel syndroom. Dat is een aandoening, waarbij een zenuw in de pols afgekneld wordt, en prikkelingen en tintelingen geeft in de hand. Onderzoek met moderne technieken heeft uitgewezen dat naaldbehandeling bij deze aandoening op het niveau van de hersenen de plasticiteit van de zenuwcellen kan stimuleren. Dit kan een van de verklaringen zijn, waarom acupunctuur bij neuropathie werkt. [7]

Neuropathie door chemotherapie

In een kleine serie patienten met chemotherapie geinduceerde neuropathie (CIN) bleek naaldbehandeling duidelijk effecten te hebben. [8] De studie was open en heeft dus maar beperkte waarde.

Neuropathie bij HIV

In een open studie naar neuropathie door HIV medicatie bleek 10 sessies naaldtherapie een positief effect te hebben op neuropathie.[9] Echter een andere groot opgezette studie liet zien dat amitriptyline en naaldbehandeling niet meer effect hadden dan placebo.[10]

Onderzoek bij dieren

Er zijn ook studies gedaan bij diermodellen. Daar komt ook uit dat er zinvolle effecten van deze behandeling bij neuropathie te meten zijn. [11][12][13] Ook de effecten van PENS, electrische stimulatie op de naald zijn in een diermodel voor neuropathie onderzocht, en bleken positief, met name voor laag frequente stimulatie.[14][15]

Ook de moderne fysiologen ontdekken deze behandelmethode en publiceren erover.[16]

Vrijkomen van neurotransmitters

Het plaatsen van naalden zorgt voor veranderingen in de zenuwen en genen. In de zenuwen worden een aantal stoffen vrijgemaakt (neurotransmitters) die de pijnprikkel verhinderen om te komen tot de hersenen. Een aantal van deze neurotransmitters zijn onze natuurlijke morfines, zoals enkefaline, dynorfine en endorfine.[17] Net als sport maken de naalden deze endorfines en ook oxitocine vrij wat pijnstillend werkt.[18] Het vrijkomen van deze stoffen geeft een goed gevoel en zou dus een positief effect kunnen hebben op ons gemoed en beloningssysteem in onze hersenen.[19] Ook lijken naalden het verminderen van het stresshormoon cortisol te doen verminderen.[20] Wanneer electrische stroom op de naalden wordt geplaatst, worden verschillende endorfines vrijgemaakt. Bij 100 Hertz komt vooral dynorfine vrij en bij 2 Hertz enkefaline, beta-endofhine en endomorfine.[21] Dat pijnstilling door naalden via endorfines ontstond, werd al duidelijk in de zeventiger jaren van de vorige eeuw.[22][23] In de jaren erna werd ontdekt in welke zenuwen en zenuwkernen en op welke plaatsen deze stoffen vrijkwamen.

  • Enkefaline komt vrij in het ruggenmergvocht (liquor) na naalden bij patienten met hoofdpijn.[24]
  • Beta-endorfine komt vrij in liquor bij patienten met pijn.[25][26]
  • Enkefaline komt vrij in het bloed na naalden bij patienten met hoofdpijn.[27]
  • Bepaalde hersenkernen spelen een rol in de pijnstilling door naalden, zoals o.a. de nucleus caudatus, nucleus accumbens, amygdala, habenula en het periaquaductaal grijs, nucleus submedius van de thalamus, de nucleus arcuatus.[28][29][30][31][32]
  • Naalden met stroom stimuleerde de voorlopers van de opiaten (verhoogde mRNA van enkefaline, dynorfine en endorfine)[33]
  • Naalden maken ook serotonine en noradrenaline vrij om de pijn te verminderen.[34]
  • Naalden hebben effect op het pijnsignaal via neerdalende zenuwbanen vanuit de hersenen naar het ruggenmergsegment.[35][36]
  • Naalden met stroom hebben effect op de pijn op het niveau van het ruggenmerg.[37][38][39]
  • Naalden kunnen receptoren voor pijn in het ruggenmerg verminderen bij ratten met een dwarslaesie.[40]
  • Naalden kunnen de neurotransmitter somatostatine vrijmaken in het ruggenmerg bij ratten met een dwarslaesie.[41]
  • Naalden kunnen bepaalde hersenkernen activeren en andere juist sederen, zodat de pijngewaarwording minder wordt. Dit is onderzocht met moderne beeldvormende technieken zoals fMRI en PET scans.[42][43][44][45][46][47][48]
  • Het aanbieden van een stimulus om zo de pijn te dempen (poorttheorie).[49][50][51][52][53]

Veilig

Naaldtherapie is zeer veilig in proffesionele handen en heeft weinig bijwerkingen. Hooguit af en toe blauwe plekken en duizeligheid.[54][55][56][57]

Versie januari 2010; Auteurs: Prof.dr. Jan M. Keppel Hesselink en Drs David J. Kopsky, artsen

  

Referentie

[1] Abuaisha BB, Costanzi JB, Boulton AJ. | Acupuncture for the treatment of chronic painful peripheral diabetic neuropathy: a long-term study. | Diabetes Res Clin Pract. | 1998 Feb;39(2):115-21.

[2] Schröder S, Liepert J, Remppis A, Greten JH. | Acupuncture treatment improves nerve conduction in peripheral neuropathy. | Eur J Neurol. | 2007 Mar;14(3):276-81.

[3] Jiang H, Shi K, Li X, Zhou W, Cao Y. | Clinical study on the wrist-ankle acupuncture treatment for 30 cases of diabetic peripheral neuritis. | J Tradit Chin Med. | 2006 Mar;26(1):8-12.

[4] Ahn AC, Bennani T, Freeman R, Hamdy O, Kaptchuk TJ. | Two styles of acupuncture for treating painful diabetic neuropathy--a pilot randomised control trial. | Acupunct Med. | 2007 Jun;25(1-2):11-7.

[5] Ogal HP, Hafer J, Ogal M, Krumholz W, Herget HF, Hempelmann G. | [Variations of pain in the treatment of one classical acupuncture-point versus one point of Yamamoto's new scalp acupuncture]. | Anasthesiol Intensivmed Notfallmed Schmerzther. | 2002 Jun;37(6):326-32.

[6] Goodnick PJ, Breakstone K, Wen XL, Kumar A. | Acupuncture and neuropathy. | Am J Psychiatry. | 2000 Aug;157(8):1342-3.

[7] Napadow V, Liu J, Li M, Kettner N, Ryan A, Kwong KK, Hui KK, Audette JF. | Somatosensory cortical plasticity in carpal tunnel syndrome treated by acupuncture. | Hum Brain Mapp. | 2007 Mar;28(3):159-71.

[8] Wong R, Sagar S. | Acupuncture treatment for chemotherapy-induced peripheral neuropathy--a case series. | Acupunct Med. | 2006 Jun;24(2):87-91.

[9] Phillips KD, Skelton WD, Hand GA. | Effect of acupuncture administered in a group setting on pain and subjective peripheral neuropathy in persons with human immunodeficiency virus disease. | J Altern Complement Med. | 2004 Jun;10(3):449-55.

[10] Shlay JC, Chaloner K, Max MB, Flaws B, Reichelderfer P, Wentworth D, Hillman S, Brizz B, Cohn DL. | Acupuncture and amitriptyline for pain due to HIV-related peripheral neuropathy: a randomized controlled trial. Terry Beirn Community Programs for Clinical Research on AIDS. | JAMA. | 1998 Nov 11;280(18):1590-5.

[11] Roh DH, Kwon YB, Kim HW, Ham TW, Yoon SY, Kang SY, Han HJ, Lee HJ, Beitz AJ, Lee JH. | Acupoint stimulation with diluted bee venom (apipuncture) alleviates thermal hyperalgesia in a rodent neuropathic pain model: involvement of spinal alpha 2-adrenoceptors. | J Pain. | 2004 Aug;5(6):297-303.

[12] Ma F, Xie H, Dong ZQ, Wang YQ, Wu GC. | Effects of electroacupuncture on orphanin FQ immunoreactivity and preproorphanin FQ mRNA in nucleus of raphe magnus in the neuropathic pain rats. | Brain Res Bull. | 2004 Jul 15;63(6):509-13.

[13] Lin CC, Chen MC, Yu SN, Ju MS. | Chronic electrical stimulation of four acupuncture points on rat diabetic neuropathy. | Conf Proc IEEE Eng Med Biol Soc. | 2005;4:4271-4.

[14] Lu MC, Ho CY, Hsu SF, Lee HC, Lin JH, Yao CH, Chen YS. | Effects of electrical stimulation at different frequencies on regeneration of transected peripheral nerve. | Neurorehabil Neural Repair. | 2008 Jul-Aug;22(4):367-73.

[15] Mo X, Chen D, Ji C, Zhang J, Liu C, Zhu L. | [Effect of electro-acupuncture and transcutaneous electric nerve stimulation on experimental diabetes and its neuropathy]. | Zhen Ci Yan Jiu. | 1996;21(3):55-9.

[16] Sakai A, Fujiki H. | Promotion of BALB/3T3 cell transformation by the okadaic acid class of tumor promoters, okadaic acid and dinophysistoxin-1. | Jpn J Cancer Res. | 1991 May;82(5):518-23.

[17] Ulett GA, Han J, Han S. | Traditional and evidence-based acupuncture: history, mechanisms, and present status. | South Med J. | 1998 Dec;91(12):1115-20.

[18] Andersson S, Lundeberg T. | Acupuncture--from empiricism to science: functional background to acupuncture effects in pain and disease. | Med Hypotheses. | 1995 Sep;45(3):271-81.

[19] Lundeberg T, Lund I, Näslund J. | Acupuncture--self-appraisal and the reward system. | Acupunct Med. | 2007 Sep;25(3):87-99.

[20] Ahsin S, Saleem S, Bhatti AM, Iles RK, Aslam M. | Clinical and endocrinological changes after electro-acupuncture treatment in patients with osteoarthritis of the knee. | Pain. | 2009 Dec 15;147(1-3):60-6. Epub 2009 Sep 18.

[21] Han JS. | Acupuncture and endorphins. | Neurosci Lett. | 2004 May 6;361(1-3):258-61.

[22] Pomeranz B, Chiu D. | Naloxone blockade of acupuncture analgesia: endorphin implicated. | Life Sci. | 1976 Dec 1;19(11):1757-62.

[23] Mayer DJ, Price DD, Rafii A. | Antagonism of acupuncture analgesia in man by the narcotic antagonist naloxone. | Brain Res. | 1977 Feb;121(2):368-72.

[24] Hardebo JE, Ekman R, Eriksson M. | Low CSF met-enkephalin levels in cluster headache are elevated by acupuncture. | Headache. | 1989 Sep;29(8):494-7.

[25] Clement-Jones V, McLoughlin L, Tomlin S, Besser GM, Rees LH, Wen HL. | Increased beta-endorphin but not met-enkephalin levels in human cerebrospinal fluid after acupuncture for recurrent pain. | Lancet. | 1980 Nov 1;2(8201):946-9.

[26] Sjölund B, Terenius L, Eriksson M. | Increased cerebrospinal fluid levels of endorphins after electro-acupuncture. | Acta Physiol Scand. | 1977 Jul;100(3):382-4.

[27] Kiser RS, Khatami MJ, Gatchel RJ, Huang XY, Bhatia K, Altshuler KZ. | Acupuncture relief of chronic pain syndrome correlates with increased plasma met-enkephalin concentrations. | Lancet. | 1983 Dec 17;2(8364):1394-6.

[28] He LF, Lu RL, Zhuang SY, Zhang XG, Pan XP. | Possible involvement of opioid peptides of caudate nucleus in acupuncture analgesia. | Pain. | 1985 Sep;23(1):83-93.

[29] Zhou ZF, Du MY, Wu WY, Jiang Y, Han JS. | Effect of intracerebral microinjection of naloxone on acupuncture- and morphine-analgesia in the rabbit. | Sci Sin. | 1981 Aug;24(8):1166-78.

[30] Zhu JX, Tang JS, Jia H. | Differential effects of opioid receptors in nucleus submedius and anterior pretectal nucleus in mediating electroacupuncture analgesia in the rat. | Sheng Li Xue Bao. | 2004 Dec 25;56(6):697-702.

[31] Takeshige C, Zhao WH, Guo SY. | Convergence from the preoptic area and arcuate nucleus to the median eminence in acupuncture and nonacupuncture point stimulation analgesia. | Brain Res Bull. | 1991 May;26(5):771-8.

[32] Zhao ZQ. | Neural mechanism underlying acupuncture analgesia. | Prog Neurobiol. | 2008 Aug;85(4):355-75. Epub 2008 Jun 5.

[33] Guo HF, Tian J, Wang X, Fang Y, Hou Y, Han J. | Brain substrates activated by electroacupuncture of different frequencies (I): Comparative study on the expression of oncogene c-fos and genes coding for three opioid peptides. | Brain Res Mol Brain Res. | 1996 Dec 31;43(1-2):157-66.

[34] Takeshige C, Sato T, Mera T, Hisamitsu T, Fang J. | Descending pain inhibitory system involved in acupuncture analgesia. | Brain Res Bull. | 1992 Nov;29(5):617-34.

[35] Liu X, Zhu B, Zhang SX. | Relationship between electroacupuncture analgesia and descending pain inhibitory mechanism of nucleus raphe magnus. | Pain. | 1986 Mar;24(3):383-96.

[36] Du HJ, Chao YF. | Localization of central structures involved in descending inhibitory effect of acupuncture on viscero-somatic reflex discharges. | Sci Sin. | 1976 Jan-Feb;19(1):137-48.

[37] Han Z, Jiang YH, Wan Y, Wang Y, Chang JK, Han JS. | Endomorphin-1 mediates 2 Hz but not 100 Hz electroacupuncture analgesia in the rat. | Neurosci Lett. | 1999 Oct 22;274(2):75-8.

[38] Vacca-Galloway LL, Naftchi NE, Arakawa K, Guan XM, Ai MK. | Alterations of immunoreactive substance P and enkephalins in rat spinal cord after electroacupuncture. | Peptides. | 1985;6 Suppl 1:177-88.

[39] Lee JH, Beitz AJ. | Electroacupuncture modifies the expression of c-fos in the spinal cord induced by noxious stimulation. | Brain Res. | 1992 Apr 10;577(1):80-91.

[40] Xing GG, Liu FY, Qu XX, Han JS, Wan Y. | Long-term synaptic plasticity in the spinal dorsal horn and its modulation by electroacupuncture in rats with neuropathic pain. | Exp Neurol. | 2007 Dec;208(2):323-32. Epub 2007 Sep 12.

[41] Dong ZQ, Xie H, Ma F, Li WM, Wang YQ, Wu GC. | Effects of electroacupuncture on expression of somatostatin and preprosomatostatin mRNA in dorsal root ganglions and spinal dorsal horn in neuropathic pain rats. | Neurosci Lett. | 2005 Sep 16;385(3):189-94.

[42] Wu MT, Hsieh JC, Xiong J, Yang CF, Pan HB, Chen YC, Tsai G, Rosen BR, Kwong KK. | Central nervous pathway for acupuncture stimulation: localization of processing with functional MR imaging of the brain--preliminary experience. | Radiology. | 1999 Jul;212(1):133-41.

[43] Hui KK, Liu J, Makris N, Gollub RL, Chen AJ, Moore CI, Kennedy DN, Rosen BR, Kwong KK. | Acupuncture modulates the limbic system and subcortical gray structures of the human brain: evidence from fMRI studies in normal subjects. | Hum Brain Mapp. | 2000;9(1):13-25.

[44] Wu MT, Sheen JM, Chuang KH, Yang P, Chin SL, Tsai CY, Chen CJ, Liao JR, Lai PH, Chu KA, Pan HB, Yang CF. | Neuronal specificity of acupuncture response: a fMRI study with electroacupuncture. | Neuroimage. | 2002 Aug;16(4):1028-37.

[45] Fang J, Jin Z, Wang Y, Li K, Kong J, Nixon EE, Zeng Y, Ren Y, Tong H, Wang Y, Wang P, Hui KK. | The salient characteristics of the central effects of acupuncture needling: limbic-paralimbic-neocortical network modulation. | Hum Brain Mapp. | 2009 Apr;30(4):1196-206.

[46] Qin W, Tian J, Bai L, Pan X, Yang L, Chen P, Dai J, Ai L, Zhao B, Gong Q, Wang W, von Deneen KM, Liu Y. | FMRI connectivity analysis of acupuncture effects on an amygdala-associated brain network. | Mol Pain. | 2008 Nov 13;4:55.

[47] Yan B, Li K, Xu J, Wang W, Li K, Liu H, Shan B, Tang X. | Acupoint-specific fMRI patterns in human brain. | Neurosci Lett. | 2005 Aug 5;383(3):236-40.

[48] Dougherty DD, Kong J, Webb M, Bonab AA, Fischman AJ, Gollub RL. | A combined [11C]diprenorphine PET study and fMRI study of acupuncture analgesia. | Behav Brain Res. | 2008 Nov 3;193(1):63-8. Epub 2008 May 2.

[49] Melzack R. | Myofascial trigger points: relation to acupuncture and mechanisms of pain. | Arch Phys Med Rehabil. | 1981 Mar;62(3):114-7.

[50] Hao W, Zhu X, Zhang H, Tian B. | Study on a mechanical acupuncture instrument with computer aided controlled. | Conf Proc IEEE Eng Med Biol Soc. | 2005;4:4259-62.

[51] Bishop B. | Pain: its physiology and rationale for management. Part III. Consequences of current concepts of pain mechanisms related to pain management. | Phys Ther. | 1980 Jan;60(1):24-37.

[52] Price TJ, Cervero F, Gold MS, Hammond DL, Prescott SA. | Chloride regulation in the pain pathway. | Brain Res Rev. | 2009 Apr;60(1):149-70. Epub 2008 Dec 31.

[53] Melzack R, Wall PD. | Pain mechanisms: a new theory. | Science. | 1965 Nov 19;150(699):971-9.

[54] Ernst G, Strzyz H, Hagmeister H. | Incidence of adverse effects during acupuncture therapy-a multicentre survey. | Complement Ther Med. | 2003 Jun;11(2):93-7.

[55] MacPherson H, Thomas K, Walters S, Fitter M. | The York acupuncture safety study: prospective survey of 34 000 treatments by traditional acupuncturists. | BMJ. | 2001 Sep 1;323(7311):486-7.

[56] Lao L, Hamilton GR, Fu J, Berman BM. | Is acupuncture safe? A systematic review of case reports. | Altern Ther Health Med. | 2003 Jan-Feb;9(1):72-83.

[57] Vincent C. | The safety of acupuncture. | BMJ. | 2001 Sep 1;323(7311):467-8.