Is Q10 bij vermoeidheid zinvol?

Vermoeidheid komt veel bij chronische pijn voor, en in sommige behandelprotocollen maken we gebruik van Q10.

pixabay-3892136-INP q10 vermoeidheidHet lijkt de codenaam voor een geheime operatie van de CIA. Maar het is de naam van een lichaamseigen stof die een belangrijke rol speelt bij de vorming van energie in de cellen van vrijwel alle levende wezens. Q10 is vooral onderzocht bij hartfalen. Maar ook bij chronische vermoeidheid kan Q10 een ondersteunende rol spelen. Eventueel samen met andere zinvolle medicamenten

Veel namen: van Q10 tot ubichinone

Q10 heeft vele namen en staat onder meer bekend als CoQ10, Co-enzym Q10, ubiquinone of ubidecarenone. De stof heet Q10, omdat in de chemische structuur 10 dezelfde stukken molecuul aanwezig zijn in de zogenaamde staart van het molecuul.

De kop van het molecuul Q10 bestaat uit een ring atomen en heeft de functie om elektronen van het ene naar het andere molecuul in de cel over te brengen. Door dat overdragen van elektronen ontstaat energie in de cellen, nodig voor alle levensprocessen.

Deze kopstructuur van het molecuul wordt door scheikundigen Quinone genoemd, vandaar de letter Q.

De rol die Q10 speelt in de stofwisseling van levende wezens is dat het als een soort enzym functioneert, een zogenaamd co-enzym. Het maakt de functie van tenminste drie verschillende enzymen mogelijk.

Deze drie enzymen zitten in de energieleveranciers van de cellen, de mitochondriën en spelen alle een belangrijke rol in de productie van energie.

De functie van Q10

Q10 is een lichaamseigen stof met een cruciale functie in de cellen. Wij kunnen Q10 zelf maken, dus het is geen vitamine in de strikte betekenis van het woord. Voor ons lichaam is het niet eenvoudig om Q10 te maken. Daarvoor is niet alleen een reeks vitamines nodig, vitamine B2, B3, B5, B6, Foliumzuur en vitamine C, maar ook een serie sporenelementen.

Omdat onze hedendaagse voeding niet optimaal is, zijn sommige enzymen of sporenelementen niet voldoende aanwezig. Enkele wetenschappers menen dan ook dat dit de reden is waarom enkele mensen waarschijnlijk te weinig Q10 produceert. Dit gebrek zou onder andere de oorzaak kunnen zijn van een hartinfarct.

Co-enzym Q10 speelt een belangrijke rol, vooral in de hartcellen, in de keten van biochemische processen die energie produceren. Bij mensen met hartspierzwakte is het co-enzym Q10 gehalte verlaagd. Een tekort aan Q10 kan worden gecorrigeerd door ubichinon als tablet of capsule in te nemen. Recente onderzoekingen geven aan dat Q10 inderdaad de hartfunctie bij patiënten met hartfalen kan verbeteren.

Q10 en voedsel

In Denemarken heeft men ontdekt dat de gemiddelde hoeveelheid Q10 die via het voedsel opgenomen wordt drie tot vijf milligram per dag is. De meeste mensen krijgen dus minder dan 10 mg van de stof binnen. Dat lijkt wat weinig te zijn. Q10 zit vooral in vlees, gevogelte, vis, sojabonen en noten. Een derde van de stof gaat verloren als voedsel gebakken wordt, koken vermindert de hoeveelheid Q10 niet.

Voedsel
Hoeveelheid
Q10 (mg)
Biefstuk
Gewone portie
2.6
Haring
Gewone portie
2.3
Kip
Gewone portie
1.4
Sojaolie
1 eetlepel
1.3
Gestoomde forel
Gewone portie
0.9
Pinda
1 portie
0.8

Q10 en onderzoek

In de jaren 1960 ontdekten Japanse geleerden dat in de hartspier enorm veel Q10 zit. Dit is begrijpelijk, omdat de hartspier constant hard moet werken. Daardoor heeft hij veel energie nodig. Het hart slaat ongeveer 100.000 keer per dag en 36 miljoen keer per jaar en Q10 moet de energie voor al die slagen mogelijk maken.

De laatste decennia is er veel onderzoek gedaan naar de functie van Q10 bij hartaandoeningen, vooral hartfalen. Men vond dat in het bloed en weefsels, zoals het hartspierweefsel, veel te lage concentraties Q10 aanwezig zijn. Verder is gebleken dat de ernst van het hartfalen, waarbij de patiënt bijvoorbeeld niet meer kan traplopen zonder buiten adem te zijn, samenhangt met de ernst van het tekort aan Q10.

Dus: hoe groter het tekort aan Q10, hoe ernstiger het hartfalen.

Recente studies met Q10

In recente studies is specifiek gekeken naar de effecten op de diastolische functie van het hart die relatief vroeg vermindert bij aandoeningen zoals hartklepstoornissen, hartfunctieproblemen door hoge bloeddruk e.d.

De diastolische functie is afhankelijk van de ontspanning van het hart, en vreemd genoeg is voor een optimale ontspanning van de hartspier heel veel energie nodig, mogelijk gemaakt door Q10. Het kost het hart veel meer energie om zich met bloed te vullen, dan dat het energie kost om het hart te legen.

Daarom is het meten van de vulling van het hart, een goede graadmeter voor de energieproductie van het hart. Als er te weinig energie beschikbaar is, kan het niet goed ontspannen, en blijft het stijf, zodat de vulling niet optimaal is. Dit kan met moderne technieken zoals de echocardiografie zichtbaar gemaakt worden.

Met ultragolven wordt als het ware door de borstwand heen gekeken naar de functie van het hart. De stijfheid van de hartspier verdwijnt na het geven van Q10 en het hart kan beter ontspannen. Een gevolg daarvan is dat er meer bloed in de hartspier stroomt, en dat er ook meer bloed in het lichaam rondgepompt kan worden.

Q10 als aanvulling bij vermoeidheid

Q10 kan bij patiënten met hartfalen een duidelijke bijdrage leveren en naast gewone medicatie gegeven worden. Uit diverse studies is duidelijk geworden dat bijvoorbeeld de bloeddruk zich zo normaliseert dat sommige patiënten kunnen stoppen met bloeddruk verlagende pillen. De combinatie van Q10 en aanvullende leefadviezen is een goede start naast de reguliere therapie.

Bijwerkingen

Er zijn geen ernstige bijwerkingen bekend van Q10. Sommige patiënten klagen over slapeloosheid, een reden om dan Q10 bij het ontbijt te geven en niet bij het avondeten. Vooral doseringen boven de 100 mg kunnen activerend werken en de slaap storen.

Soms ontstaat roodheid van de huid, misselijkheid en pijn in de bovenbuik. Ook duizeligheid, overgevoeligheid voor licht, snel geïrriteerd worden, hoofdpijn en vermoeidheid zijn als bijwerkingen beschreven. Meestal echter van voorbijgaande aard. Er zijn wel gevallen bekend van interacties.

Daarom moet Q10 niet klakkeloos genomen worden zonder medische begeleiding. De aanvankelijke angst dat Q10 de werking van bloedverdunnende stoffen zou versterken, is door recent onderzoek ontkracht. Toch wordt nog vaak gewaarschuwd dat Q10 niet gegeven moet worden bij patiënten die met bloedverdunnende middelen zoals coumarine behandeld worden.

Prof. dr. J.M. Keppel Hesselink
‘Is Q10 bij vermoeidheid zinvol?’

Bekijk hier de video’s van onze artsen.

Ook interessant…

Nieuwe behandeling voor Colitis Ulcerosa
Neuropathie behandelingen volgens Kompas
Wat is het Carpaal Tunnel Syndroom (CTS)?
Is endometriose een neuropathische pijn?
Wat is het Grierson-Gopalan Syndroom?
Wat is het Syndroom van Sjögren?
Hoe gebruik je Clonidine crème?
Het continu orgasme syndroom
Acetyl-L-Carnitine bij neuropathie?
Leef en komt uit de kist!
DVN) bij Fibromyalgie
Wat is Vulvodynie?
Pulsed infrarood therapie werkt niet
De pijn pijplijn onder druk
Ketogeen dieet bij Alzheimer

Wat kunnen wij voor u betekenen?

Wat kunnen wij voor u betekenen?

Ik ga akkoord met de privacyverklaring*